raport 02.06.2020

COVID-19 a sytuacja polskich placówek szpitalnych: wyniki ankiety

 

Jako firma od lat związana z rynkiem farmaceutycznym oraz lider polskiego rynku w obszarze sprzedaży bezpośredniej DTP, postanowiliśmy bliżej przyjrzeć się obecnej sytuacji polskich szpitali. Na bazie ankiety dotyczącej wpływu COVID-19 na kondycję placówek szpitalnych przygotowaliśmy krótki raport, który pokazuje obecną sytuację finansową i potencjalne przyszłe problemy w rodzimym sektorze ochrony zdrowia.

 

W badaniu wzięły udział 262 placówki szpitalne, wytypowane jako próba reprezentatywna, zarówno pod kątem wielkości, jak i lokalizacji. Na chwilę obecną 67% szpitali wskazuje, że ich aktualna sytuacja finansowa pozostaje niezmieniona, ponieważ otrzymują 1/12 ryczałtu, bez względu na wykonanie kontraktowanych świadczeń. Jak jednak zaznaczają ankietowani, planowane zabiegi zostały odwołane lub przesunięte na bliżej nieokreślony termin, przy czym wykonywane są jedynie zabiegi ratujące życie.

 

Jak przyznało 56% ankietowanych, trudno jest oszacować przyszłą sytuację finansową szpitala, ze względu za zakres finansowania NFZ w najbliższych miesiącach. Niepokojący może być jednak fakt, że szpitale obawiają się obniżek wpływów w drugiej połowie roku. Niektóre placówki otrzymały także informacje od lokalnych oddziałów NFZ o rozliczeniu za niewykonane usługi, przez co oczekują korekt za zabiegi, które się nie odbyły. Co równie istotne, kilka jednostek wskazało, że obecnie zamraża środki na niepewną przyszłość z obawy przed ewentualnymi korektami ze strony NFZ. Następstwem tego typu działań jest z kolei zaniechanie bieżących spłat wobec swoich kontrahentów.

 

Mimo zapewnień prezesa NFZ, Adama Niedzielskiego, o stosowaniu instrumentu zaliczkowego oraz zmianach w planie budżetowym, które mają zapobiec stratom finansowym szpitali, istnieje ryzyko, że placówki nie będą w stanie wypracować limitów w drugim półroczu. W projektach rządowych założono wprawdzie przedłużenie czasu na zrealizowanie zakontraktowanych przez szpitale planów, jednak ze względu na trudny do przewidzenia rozwój stanu epidemicznego, sytuacja placówek szpitalnych w drugim półroczu 2020 wciąż pozostaje niejasna.

 

Z najnowszych nieoficjalnych informacji wynika, że okres rozliczeń kontraktów może być wydłużony nawet do połowy czerwca 2021 roku. Dzięki temu dyrektorzy szpitali będą mieli czas na wykonanie zabiegów i operacji, które zostały wstrzymane na czas epidemii. Takie rozwiązanie pozostaje jednak wciąż w sferze planów i nie wiadomo czy dojdzie do skutku, ponieważ nie zapadły jeszcze żadne ostateczne decyzje.

 

Oprócz tego, w postanowieniach rządowych istnieje również ustawa gwarantująca dotację służby zdrowia na poziomie PKB z 2018 roku. A zatem jeżeli NFZ nie osiągnie wystarczających wpływów, a PKB będzie mniejsze aniżeli w roku 2018, rząd obliguje się do zrealizowania konkretnych dopłat. Jednak wciąż pod znakiem zapytania jest realna wysokość finansowania ze strony rządu.

 

Według respondentów, aktualnie najczęstszą obawą związaną z właściwym funkcjonowaniem placówek szpitalnych jest nie tyle sytuacja finansowa, co braki kadrowe (m.in. ze względu na zachorowania lub L4) oraz braki materiałowe, zwłaszcza w zakresie środków ochrony osobistej. Szpitale wskazują również na znaczny wzrost wydatków na zaopatrzenie w te środki ochronne oraz nieznaczny wzrost zakupów leków.

 

Jeżeli chodzi o aktualne wsparcie finansowe, placówki przyznały, że największą pomoc  otrzymują od organizacji pozarządowych (np. siepomaga, WOŚP – 32%), a także od osób prywatnych (23%). Najczęściej są to kombinezony, gogle, rękawiczki, maseczki, środki czystości i szeroko rozumiana gastronomia. Zdarzają się również wpłaty finansowe. Najmniejsze zaangażowanie natomiast, szpitale odnotowują ze strony MZ oraz NFZ.

 

Według ekspertów Nettle zgromadzone dane wskazują jasno, że choć obecnie płynność finansowa ponad połowy ankietowanych szpitali pozostaje jeszcze stabilna, przyszłe półrocze może przynieść jej nieoczekiwane pogorszenie. Jak do tej pory takie pogorszenie odnotowało 33% z ankietowanych placówek. Choć władze NFZ usiłują łagodzić sytuację  i  na bieżąco wprowadzają rozwiązania pomagające zachować poziom świadczeniobiorców na niezmienionym poziomie,  sytuacja dynamicznie się zmienia i jest trudna do przewidzenia.

 

Niepokojący wydaje się być jednak rozdźwięk pomiędzy zapewnieniami ze strony NFZ, a rzeczywistą skalą pomocy Funduszu, która według naszej ankiety okazuje się być niewspółmierna niska w porównaniu do wsparcia szpitali ze źródeł niezależnych od państwa. Wszystkie te okoliczności sprawiają, że warto obecnie zwrócić większą uwagę na zabezpieczenie finansowe we współpracy z placówkami szpitalnymi, które mimo aktualnych zapewnień rządu, mogą w drugiej połowie roku mieć problem z wypłacalnością.

 

Jednym ze sprawdzonych rozwiązań dla dostawców szpitalnych jest nawiązanie współpracy z firmami zewnętrznymi, które będą czuwać nad stanem rozliczeń ze szpitalami. Nettle w ramach pakietu usług dla firm realizujących sprzedaż bezpośrednią posiada produkty finansowe wspomagające płynność i zabezpieczenie ryzyka sprzedaży do szpitali.

 

 

 

 

 

 

Niniejszy raport został sporządzony przez NETTLE S.A. na podstawie ankiet przeprowadzonych w okresie 13.04-13.05.2020 r. w grupie 262 placówek szpitalnych.